niedziela, 05 March 2017 22:05

FilmLook czyli filmowość filmu.

Napisane przez
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Filmowość filmu to tak jak masło maślane, ale w tym dziwnym tytule kryje się wiele aspektów, które powodują, że pewne filmy odbieramy jako poważne dzieła z ogromnym budżetem, a na niektóre wystarczy rzut oka i wiemy, że nie jest to kasowy film. Internet zalany jest tutorialami jak nadać naszym nagraniom tzw "filmowy look". Oprócz odpowiedniej korekcji barwnej, o której pisałem w poprzednim artykule  bardzo ważne są ustawienia kamery podczas nagrywania filmu.

Podstawowymi parametrami kamery mającymi wpływ na wygląd obrazu, a tak na prawdę  na ilość światła padającego czy to na kliszę czy też na matrycę są ustawienia ilości klatek na sekundę, czułości, przesłony oraz migawki. Na pewno zauważyliście różnicę w wyglądzie filmów fabularnych i np. seriali paradokumentalnych. Oczywiście porównanie to pod względem poziomu produkcji nie jest trafione, ale idealnie prezentuje zastosowanie wspomnianych parametrów podczas rejestracji filmu .

| Klatki na sekundę

Moim zdaniem najważniejszy parametry, który nadaje ruchomemu obrazowi wspomnianą filmowość. Termin ten potocznie nazywany klatkażem określa ile klatek (obrazów) wyświetlanych jest w ciągu sekundy. Często też możecie spotkać się z określeniem fps co jest skrótem od angielskiego frames per second. W zależności od tego z jakim klatkażem został nagrany film oglądając go mamy wrażnie płynności ruchu (wysoki klatkaż - więcej klatek na sekundę) lub w przeciwnym przypadku ruch w obrazie jest bardziej szarpany, stroboskopowy. Teoretycznie film można nagrywać w dowolnej częstotliwości kl/s jednakże w praktyce istnieją pewne ograniczenia. Po pierwsze jako taką płynność filmu możemy osiągnąć dopiero przy 15 klatkach na sekundę, a po drugie ograniczeniem jest kamera, ponieważ różne modele sprzętu oferują w tym zakresie różne możliwości. Nie oznacza to, że jakaś dobra kamera będzie miała zakres klatkażu ustawiany np co 10 kl/s. Są pewne standardy, które przez światek filmowy zostały określone i są przestrzegane. Standardowe i najczęściej stosowane klatkaże to 23,98, 24, 25, 29,97, 50 i 59,94 kl/sek. 23,98 i 24 kl/s to ustawienia typowo kinowe. W Europie przyjęło sie stosować 25 kl/s. Zresztą wszystkie europejskie stacje telewizjne nadają swoje programy z szybkością 25 kl/s, natomiast telewizje amerykańskie i japońskie 30 kl/s, a dokładniej 29,97 kl/s. 50 kl/s to podwojona wartość europejska. Zastosowanie takiego klatkażu sprawdza się wtedy kiedy chcemy spowolnić dany materiał i otrzymać ładny, płynny spowolniony ruch. Wyższe klatkaże 59,94 wykorzystuje się do tego samego tyle że w standardach amerykańskich i  japońskich.

Jednakże wraz z postępem techniki pojawiają się kamery nagrywające z szybkością 50, a nawet 60 klatek na sekundę. I co się okazuje ? Że taki obraz ma niesamowitą ostrość i płynność, ale ma jedną wadę, przynajmniej dla mnie. Film nagrany z takim klatkażem wygląda jak opera mydlana, serial brazylijski, albo jak już wspomniane pseudofilmy typu "Dlaczego Ja ?" albo "Ukryta Prawda". 

Znajdą się jednak odważni, którzy zamącą w standardach i nagrają film np. 48 kl/s czyli 2 razy więcej klatek niż normalnym kinowym filmie. Przykładem tego jest "Hobbit niezwykła podróż". Nie wiem co kierowało reżyserem, że zrobił to tak jak zrobił. W Internecie oczywiście zerwała się burza bo jednym się podoba innym nie. 

Ale wracając na ziemię na poniższych przykładach zobaczcie różnicę nagrania 25 kl/s i 50 kl/s. Nagranie trochę stare z prywatnych zbiorów.


| 25 klatek na sekundę


| 50 klatek na sekundę

 

| Migawka

Wielu z Was migawka kojarzy się z aparatem fotograficznym i bardzo dobrze bo aby zrozumieć o co chodzi z migawką posłużymy dla przykładu aparatem fotograficznym. Wyobraźmy sobie, że znajdujemy się w ciemnym pokoju, okna mamy zasłonięte zasłonami, a następnie na chwilę odsłonimy, a zaraz zasłonimy okno. Gdy na zewnątrz będzie dosyć jasno wystarczy, że okno odsłonimy na krótką chwilę by dostrzec za oknem sporo szczegółów. Gdy zaś za oknem będzie ciemno okno musi pozostać odsłonięte dłużej, żeby odpowiednia ilość światła wpadła do naszego oka. Identycznie działa migawka w aparacie fotograficznym. Migawka odpowiada za dostarczenie odpowiedniej ilości światła na element światłoczuły przez co uzyskujemy odpowiednio naświetloną fotografię. W aparatach w trybach automatycznych czas otwarcia migawki ustalany jest na podstawie danych ze światłomierza wbudowanego w aparat oraz wartości przysłony i czułości ISO. Jednak sporo osób woli mieć większy wpływ na wygląd zdjęcia i czas otwarcia migawki ustawiają sami. Oprócz poziomu naświetlenia migawka ma znaczący wpływ na to jak zarejestruje się np. obiekt będący w ruchu. Czym dłużej będzie otwarta migawka tym bardziej poruszające się w kadrze obiekty będą bardziej rozmyte.

W kamerach filmowych także stosuje się migawkę. Zadanie ma identyczne jednakże jej konstrukcja sporo różni się od tej fotograficznej. Trudno sobie wyobrazić, żeby taka mechaniczna migawka otwierała i zamykała się 25 razy w ciągu sekundy dlatego w nowoczesnym sprzęcie stosuje się migawki elektroniczne. Matryce wbudowane czy to w kamerę czy filmujący aparfat posiadają funkcję tak jakby blokowania i odblokowania na jakiś czas dopływu światła.

Czasami odpowiednie ustawienie migawki w połączeniu z klatkażem może dać ciekawe efekty.

Przy założeniu, że obraz nagrywany był z prędkością 25 kl/s i bardzo krótkim czasem otwarcia migawki możemy wywnioskować, iż wirnik helikoptera obraca się 25 razy na sekundę. W momencie gdy kamera rejestruje pierwszą klatkę wirnik wykonuje pełny obrót i w drugiej klatce jego łopaty układają się w takim samym położeniu jak pierwszej.

 

| Czułość ISO

To chyba najłatwiesza do zrozumienia część dzisiejszego artykułu. ISO wyraża czułość filmu lub matrycy na światło. Wartość tę zazwyczaj wyraża się w zakresie od 50 do 25600 lub więcej, a niektóre profesjonalne aparaty dysponują funkcją rozszerzania ISO do wartości rzędu 1640000. Im niższa jednostka ISO, tym mniejsza czułość sensora. 

Małe czułości ISO charakteryzują się też lepszą jakością filmu i oddaniem kolorów. Zazwyczaj korzysta się z nich przy dobrych warunkach - kiedy mamy dużo światła. Filmując np. w słoneczny dzień, warto ustawić jak najniższe  ISO. Przy pochmurnych dniach lub w pomieszczeniach, można ustawić wyższe. Należy jednak pamiętać, że przy ustawieniu zbyt dużego ISO w miejscach mocno niedoświetlonych na filmie pojawią się tzw szumy, cyfrowe ziarno co jest zjawiskiem normalnym, ale bardzo destrukcyjnie wpływającym na rejestrowany obraz ponieważ oprócz już wspomnianych szumów obraz staje się mniej ostry, a kolory blakną.

 

| Przysłona

 I na koniec drugi parametr, który znacząco wpływa na tytułowy "FilmLook". Przysłona lub przesłona bo oba terminy są poprawne to część obiektywu regulująca wielkość otworu na drodze strumienia światła. Zwykle ma postać nachodzących na siebie metalowych listków.

przyslona

| przysłona obiektywu

Jaki wpływ przysłona ma na obraz ? Otóż liczba listków przysłony i stopień jej otwarcia, bądź zamknięcia, mają wpływ na kształt tzw bokeh czyli kształtu i poziomu rozmycia tła, drugiego planu. Regulując średnicę szczeliny za pomocą listków można zmieniać ilość światła przechodzącego przez soczewki obiektywu, a jednocześnie wpływać na głębię ostrości uzyskiwanego obrazu (im wyższa wartość przysłony, tym większa głębia ostrości). Stopień otwarcia przysłony określany jest za pomocą liczby przysłony  f/1.4 , f/1.8, f/2.8, f/5.6 czy f/22. Należy pamiętać, że im wyższa wartość przysłony np. f/16 tym mniejszy jest otwór i tym samym mniejsza ilość światła dotrze do matrycy co w konsekwencji zaowocuje dużą głębią ostrości.

wartosci przeslony

| liczba przesłony

 

W tym momecie rozwinę jeszcze jeden termin o którym już zdążyłem wspomnieć - głębia ostrości. Za Wikipedią - parametr stosowany w optyce i fotografii do określania zakresu odległości, w którym obiekty obserwowane przez urządzenie optyczne sprawiają wrażenie ostrych (tzn. mających wyraźne, nierozmazane kontury). Duża głębia ostrości zapewnia ostrość większości elementów na zdjęciu lub filmie, natomiast mała głębia ostrości (czyli precyzyjne ustawienie ostrości na fotografowany element i nieostre tło) bywa wielce pożądana przy zdjęciach portretowych i artystycznych, ponieważ wyodrębnia fotografowany obiekt na tle otoczenia.

A oto przykład.

głębia ostrości

 

Podsumowując każde z omówionych ustawień wprowadza do filmu odpowiedni klimat i powoduje, że film robi się bardziej lub mniej kinowy.

W natępnym artykule postaram się omówić temat rozdzielczości obrazu ponieważ sporo moich klientów dopytuje się w czym właściwie tkwi różnica.

 

 

Czytany 909 razy

Artykuły powiązane